Kategori: Makaleler

Kelimelerin Gücü ve “İnsan Merkezci” Yazmanın Edebiyat Perspektifi Kelimeler, yalnızca düşünceleri ifade etmekle kalmaz; dünyayı algılama biçimimizi, değerlerimizi ve empati kapasitemizi şekillendirir. “İnsan merkezci” nasıl yazılır sorusu, ilk bakışta dilbilgisel bir mesele gibi görünse de, edebiyat perspektifinden bakıldığında, anlatının insanı odağa alan yönünü keşfetmekle ilgilidir. Metinlerde insanın deneyimi, duygu ve düşüncelerinin merkezde yer alması, dilin seçimi ve anlatı teknikleri ile doğrudan ilişkilidir. Bu yazıda, farklı metinler, türler, karakterler ve temalar üzerinden insan merkezci anlatımı çözümleyecek, semboller ve anlatı teknikleri bağlamında edebiyat kuramlarını kullanacağız. Zaman, Mekân ve İnsan Odaklı Anlatı Edebiyatın temel yapı taşlarından biri, zaman ve mekânın karakterlerle olan etkileşimidir.…

Çöp Patlaması Olayı Nasıl Gerçekleşir? Kafamda Patlayan Fikirlerden Bir Tanesi Bazen insan hayatında öyle anlar gelir ki, sanki evrendeki her şey senin etrafında patlamaya hazırlanıyormuş gibi hissedersin. İşte tam olarak öyle bir anda, İzmir’in sıcak yaz akşamlarından birinde, bir arkadaş toplantısında yaşadım ben de. Çöp patlaması olayını, başta sadece komik bir terim olarak düşünüyordum, ta ki o an yaşanana kadar… Ama gelin, her şey nasıl oldu, nasıl gelişti ve sonunda bu çöp patlaması olayını anlatırken neler hissettim, size de anlatayım. Çöp Patlaması: Ne Demek Bu? Öncelikle, “Çöp patlaması olayı nasıl gerçekleşir?” diye soranlara, hemen basit bir tanım yapalım: Çöp patlaması,…

Çanakkale Gezisine Nereden Başlanır? Bir sabah, İstanbul’un gürültüsünden kaçıp uzaklaşma arzusuyla uyandım. Çanakkale’ye gitmek istiyorum. Gerçekten, hep gitmek istiyordum ama bir türlü vakit bulamamıştım. İş, güç, her şey… Ama bir şekilde kendimi bu yolculuğa çıkmaya karar verirken buldum. O kadar çok gezilecek yer var ki, nereden başlayacağımı düşündüm. Sonunda dedim ki: “Hadi, Çanakkale gezisine nereden başlanır?” İşte, bu sorunun cevabını aradım. Gittiğimde ilk ne yapmam gerektiğini, nereye gitmem gerektiğini düşündüm. O yüzden bu yazıyı yazmak istedim. Çünkü belki siz de benim gibi, ilk defa gitmeye karar vermişsinizdir ve nereye, nasıl başlayacağınızı bilemiyorsunuzdur. Çanakkale’nin Tarihi Dokusu: Geziye Başlamadan Önce Biraz Düşünmek…

Yer Bilimi Nedir? Farklı Yaklaşımlar ve Derinlemesine Bir İnceleme Yer bilimi… Adı ne kadar basitse, içeriği o kadar geniş ve çok katmanlı bir alan. Konya’da yaşıyorum ve her gün, bu şehirdeki toprakla, taşla, dağlarla, yer altı su kaynaklarıyla biraz daha iç içe oluyorum. Bir mühendis olarak, yerin yapısını, yer kabuğunun dinamiklerini anlamak bazen mantıklı, analitik bir yaklaşım gerektiriyor. Ama bazen de, insanın bir parçası olduğu, duygusal anlamlar taşıyan bu doğa olgularına başka bir gözle bakmak gerekiyor. İçimdeki mühendis ile içimdeki insanın sürekli bir çatışma halinde olduğu bu alanda, yer bilimini farklı açılardan ele almak oldukça ilginç olacak. Yer bilimini ne…

Yaşlı Birine Ne Denir? İzmir’de, 25 yaşımdayım ve etrafımdaki herkes bir şekilde yaşlanıyor. İşin komik yanı, benim de bir gün yaşlanacağımı ve bu yazı hakkında bir şeyler düşüneceğimi düşündükçe kahkahalarım azalıyor. Zaten gençken bir şeyleri dert edinmek de biraz tuhaf değil mi? Yaşlanma konusu, hayatın sonbaharını yaşamakla eşdeğer, ama o sonbaharda bile renkli yapraklar var. Neyse, konumuza gelelim. Yaşlı birine ne denir? Bu soruya bugüne kadar hiç düşünmedim aslında. Genelde kelimeleri seçerken dikkatliyimdir ama yaşlılık konusu bence başlı başına komik. Çünkü “yaşlı” demek ne kadar da basit ve mantıklı bir kelime! Ama o kadar basit ki, insan bir bakıyor ki…

Kaideyi Anlamak: Edebiyatın Sınırlarında ve Ötesinde Edebiyat, kelimelerin yalnızca anlam taşımadığı, aynı zamanda okuyucunun ruhunda yankılanan bir titreşim yarattığı bir alan olarak kendini gösterir. Her anlatı, her dize, her karakter bir kaideye dayanır; kimi zaman bu kaide görünmezdir, kimi zaman ise metnin temelini oluşturan sağlam bir yapıdır. Peki, kaideyi edebiyat perspektifinden ele aldığımızda neyi ifade eder? Sadece bir kural ya da yasa olarak mı düşünmeliyiz, yoksa daha derin, dönüştürücü bir kavram olarak mı değerlendirmeliyiz? Bu sorunun cevabı, metinler arası ilişkilerde, karakterlerin yolculuklarında ve temaların açığa çıkışında kendini gösterir. Kaide Kavramının Edebiyattaki Yeri Edebiyat kuramcıları, kaideyi genellikle bir metnin yapısını, anlam…

Tüm Haklarım Saklıdır: Ne Anlama Gelir? “Tüm haklarım saklıdır” yazısı, 21. yüzyılın en anlamlı ve bir o kadar da tartışmalı ifadelerinden biri haline gelmiştir. Özellikle internet dünyasında, her gün binlerce kez karşılaştığımız bu ifade, her zaman beklediğimizden daha derin anlamlar taşıyor. Ama gerçekten ne anlama geliyor? Hadi, biraz bu yazının arkasındaki anlamı kazalım, hem de cesurca. Tüm Haklarım Saklıdır: Hukuki Bir Zırh Mı, Yoksa Boş Bir İfade Mi? İlk bakışta, “Tüm haklarım saklıdır” ifadesi size oldukça ciddi bir hukuk dilini hatırlatabilir. Ama aslında bu yazının arkasındaki hukuki güç ne kadar sağlam? Hukukçulara göre, bu yazı hiçbir hukuki geçerliliğe sahip değildir.…

The Last of Us Hikayesi Gerçek Mi? Kıyamet Sonrası Bir Dünya Mümkün Mü? Son birkaç yılın en etkileyici video oyunlarından biri olan “The Last of Us”, sadece bir oyun olmanın çok ötesinde. Oyun dünyasında bir fenomen haline gelmiş ve kitlesi her geçen gün büyümeye devam ediyor. Peki, bu oyun gerçek mi? Yani, Joel ve Ellie’nin yaşadığı kıyamet sonrası dünyada, gerçekten yaşanabilir mi? Oyunun dramatik yapısı, karakterlerin derinliği, hayatta kalma mücadelesi; her şey o kadar gerçekçi ki, bazen kendimi düşünüyorum: “Acaba biz de bir gün böyle bir dünyada yaşar mıyız?” Kıyamet senaryoları, bilim kurgu filmleri ve kitapları ile sıkça karşılaşıyoruz ama…

Sert Zar Ne İşe Yarar? Pedagojik Bir Perspektif Öğrenme, yalnızca bilgi edinmek değil, aynı zamanda zihnimizi, algımızı ve sosyal deneyimlerimizi dönüştürme sürecidir. Bu bağlamda sert zar, hem fiziksel hem de soyut anlamda, öğrenmenin farklı boyutlarını anlamamıza yardımcı olacak bir metafor gibi düşünülebilir. Sınıfta, laboratuvarda veya dijital eğitim platformlarında karşımıza çıkan sert zarlara dair gözlemler, pedagojik teorileri ve öğretim yöntemlerini değerlendirirken bize önemli ipuçları sunar. Öğrenme Teorileri ve Sert Zar Sert zarın işlevini anlamak, öğrenme süreçlerini kavramakla yakından ilişkilidir. Geleneksel öğrenme teorilerinden davranışçı, bilişsel ve sosyal öğrenme teorilerini incelediğimizde, her yaklaşımın sert zar üzerinden çıkarımları bulunabilir: – Davranışçı Yaklaşım: B.F. Skinner’in…

Süt Ürünleri Hangi Tahtada Doğranır? Süt ve Tahta: Her Şeyin Başlangıcı Kayseri’de, sabahın ilk ışıklarıyla uyanmak, kahve kokusunun evin her köşesine yayılmasını izlemek bir nevi içsel huzuru bulmak gibi. Bazen sabahın sessizliğini dinlerken, evdeki her nesneyle kurduğum ilişkiyi düşünüyorum. Örneğin, mutfakta bana en çok güven veren eşya nedir? Tabii ki, doğranmış sebzeleri, peynirleri, tereyağlarını hazırladığım tahtalar. Ama bu sorunun cevabı, öyle kolayca verilecek bir şey değil. Tahtaların da bir tür kişiliği vardır, diye düşünüyorum. Bazı tahtalar sebzeler için vardır; bazıları ise sadece et için kullanılır. Ama en ilginci, süt ürünlerine özel olanlardır. Kayseri’de doğdum ve büyüdüm. Küçüklüğümden beri mutfakta işler…